یادمان میراث‌دار عموحسن بسکتبال، فخرالدین حمزه‌علیپور

سایت خانه بسکتبال ایران – افشین رضاپور: صبح گوشی تلفنم را برداشتم و پیام‌های گروه‌های بسکتی را می‌دیدم که باز به واژه تسلیت برخوردم.

می‌خواستم عکس‌هایی را که دیشب به مناسبت سالگرد «عمو صُلبی» آماده کرده بودم، امروز روی صفحۀ اینستاگرام بگذارم و در حال نوشتن متن مناسبی با عکس‌ها بودم که تلفنم زنگ خورد. استاد مهدی مُکری از استرالیا بودند. صدا نمی‌آمد.

– سلام … استاد…

صدای گریه استاد می‌آمد. چند لحظه سکوت و سپس؛ «فخرالدین هم رفت».

فخرالدین حمزه‌علیپور، میراث‌دار «عمو حسن». از بسکتبال روزهای نوجوانی در بندرانزلی تا بازیکن تیم شاهین تهران. چند دهۀ بعد یک جوان شاهینی که زودتر از فخرالدین به تهران رفته بود ملقب به یکی از معروف‌ترین‌ عموهای بسکتبال شد، با این وجود برای فخرالدین هم دایی و هم، عمو بود.

دایی، حسن ذوالفقاری‌نژاد (معروف به عمو حسن)، ابتدا بنای بسکتبال بندرپهلوی را با وجود تیم‌های گیو، خزر و موج در استان گیلان دهه‌های ۳۰ و ۴۰ گذاشت و خواهرزاده‌، فخرالدین حمزه‌علیپور تا اواسط دهۀ چهل با تیم‌های بندر پهلوی در ایران و شاهین در تهران مطرح شد.

فخرالدین از حوالی سال ۱۳۳۳، زمانی که ۸ ساله بود، بسکتبال را زیر نظر دایی خود آغاز کرد. هم‌نسل سليمان يگانه، كـريم بختيـاري، شاهرخ انديش، جعفر مهربان،  هادی آميغ، کمی دورتر حميد گيل‌زاد، جمبـور و  هاشـم مصـباحی.

تیم بندرپهلوی در اوایل دهۀ چهل میزبان یک دوره از بازی‌های قهرمانی کشور شد که برای فخرالدین نوجوان، دیدن این سطح از بازی‌ها، انگیزۀ خوبی برای پیشرفت ایجاد کرد. کلاس نهم را در زادگاهش خواند و سپس به تهران رفت و عضو باشگاه شاهین شد که از چند سال پیشتر دایی حسن بازیکن این تیم بود.

این مطلب را هم مطالعه کنید؛  نگاهی به بازی‌های تدارکاتی تیم ملی بسکتبال آمریکا/ بازگشت بعد از دو شکست

شاهین دوران محمد لطفی و علی‌اکبر لطفی و تنش‌های سیاسی آن دوران که منجر به انحلال شاهین شد. دایی حسن یک چشمش به اردوی تیم ملی برای بازی‌های آسیایی ۱۹۶۲ جاکارتا بود و چشم دیگرش به فخرالدین مبادا در دوران پرالتهاب اوائل دهۀ ۴۰ وارد دسته‌بندی‌های سیاسی شود. به خاطر همین بود که مدام سفارشش را در دستۀ بسکتبال می‌کرد.

یادمان میراث‌دار عموحسن بسکتبال، فخرالدین حمزه‌علیپور

عکس جشن فارغ‌التحصیلی از دانشگاه اکراین سال ۱۳۸۸

یادمان میراث‌دار عموحسن بسکتبال، فخرالدین حمزه‌علیپور

دانشجویان دانشسرای تربیت بدنی با چهره‌هایی مانند حمزه‌علیپور و مهدی مکری نشسته و حسن نوربخش نفر وسط ایستاده. (۱۳۴۷)

فخرالدین حمزه‌علیپور با مصدومیت پا، کم کم ناگزیر به فاصله گرفتن از بازی شد. بین سال‌های ۱۳۴۵ تا ۱۳۴۹ مربیگری کرد. داور بود. سوت هم می‌زد اما سال ۴۹ تصمیم گرفت فقط داوری کند.

در فروردين ماه ۱۳۵۳، سال بـازی‌های آسیایی ۱۹۷۴ تهـران، توسـط حسين جبارزادگان و به اتفاق  حسن نوربخش به دوره داوری بین‌المللی در هنـگ‌كنـگ اعزام شد و با رسيدن به حدنصاب‌های آزمون‌های داوری، به دریافت مدرک داوری بین‌المللی نائل آمد.

پس از اتفاقاتی که بین داوران ایرانی و فدراسیون بسکتبال افتاد و داوران حاضر به قضاوت در بازی‌های آسیایی نشدند، حمزه‌عليپور کار قضاوت را در مسابقات داخلی ادامه داد.

وی در مسـابقات جوانـان قهرمـانی ۱۹۷۷ آسـيا، بـه همراه جمارانی، دیگر داور کشورمان به كويـت رفت. قضاوت‌های خوب حمزه‌عليپـور در طـول مسابقات سبب شد تا برای قضاوت دیدار نهایی انتخاب شود.

دوران داوری حمزه‌علیپور در بسکتبال بین‌المللی، به حدود ۴۰ سـفر خـارجی می‌رسد.

برخی شامل داوری‌ها، شرکت در دوره‌ها و کلینیک‌ها و ….

در سال ۱۹۸۸، پيش از المپيك سئول، تيم ملـی بسـكتبال به تورنمنتی در چـين دعـوت شـد که حمزه‌علیپور دیدار برزیل – چین را قضاوت کرد.

این مطلب را هم مطالعه کنید؛  قاسمى از فدراسيون رفت

وی در تابستان ۱۳۷۸، در مسابقات بين‌المللي «ورزش و ملـت‌هـا» در تهران از دنیای داوری خداحافظی كرد. حمزه‌علیپور آخرين بار برای تيم‌های گلوبـال اسـپرت آمريكـا و پرم روسيه، دو ميهمان خـارجي بسـكتبال در ايـران سـوت زد و در پايـان مسـابقه توسـط فدراسيون بسكتبال «سوت طلا» هديه گرفت.

وی مسئولیت‌هایی مختلفی از جمله رئیس کمیته داوران فدراسیون بسکتبال و ناظر مسابقات داشت.

دانش‌آموز نخبـه دبيرسـتان آذر بـا معـدل ۱۹.۷، فارغ‌التحصیل دانشسرای عالی تربیت بدنی، دارای فوق لیسانس از دانشگاه کرج، و دکترای دروس تربیت بدنی و رفتار حرکتی از دانشگاه شوچنکو اوکراین.

حمزه‌علیپور به مدت ۱۶ سال رئيس انجمن بسكتبال آموزشگاهها و عضو شورای عالی وزارت آموزش وپرورش بود…

– استاد خدا صبرتون بده.

افشین جان خیلی سخته … دیدی دوست و یار غار دوران جوانی‌ام رفت …

این بار هر دوی‌مان سکوت کردیم. صدای گریه استاد و تنها واژه‌ای که به ذهنم می‌رسید «تسلیت» بود.

فخرالدین حمزه‌علیپور زادۀ ۲۳ آذر ۱۳۲۵ بندرانزلی

وفات: ۶ اردیبهشت ۱۴۰۰ تهران

متن برگرفته از کتاب «داستان یک قرن» نوشتۀ افشین رضاپور

یادمان میراث‌دار عموحسن بسکتبال، فخرالدین حمزه‌علیپور

حمزه‌علیپور و نوربخش داوران بین‌الملی در یکی از بازی‌ها

یادمان میراث‌دار عموحسن بسکتبال، فخرالدین حمزه‌علیپور

از چپ علی‌اکبر لطفی، حمزه‌علیپور، موزون، نعمتی، مصباحی و مکری.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *